Portal informacyjny
Nauki ścisłe
Grant na kwantowe laboratorium
Prawie 4 mln zł z Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego otrzymał zespół prof. Piotra Wcisło z Instytutu Fizyki UMK na budowę laboratorium nowych technologii kwantowych. Powstająca infrastruktura ma służyć rozwojowi ultradokładnej metrologii i badań nad realizacją jednostek miar nowego systemu SI.
Ultradokładna metrologia nabiera coraz większego znaczenia wraz z rozwojem innowacyjnej gospodarki opartej na wiedzy i nowoczesnych technologiach, w szczególności sektorze technologii kwantowych. Znaczenie tej dziedziny znajduje odzwierciedlenie w działalności krajowych instytutów metrologicznych na całym świecie oraz licznych europejskich konsorcjów badawczych.
Dzięki wieloletnim inwestycjom w aparaturę i programy badawcze polskie instytucje stopniowo dołączają do grona ośrodków rozwijających zaawansowane technologie metrologiczne. Szczególnie aktywny na tym polu jest Instytut Fizyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, którego zespoły wielokrotnie były zapraszane do udziału w dużych międzynarodowych programach metrologicznych.
Laboratorium nowych technologii kwantowych
10 września 2026 r. Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego przyznało grupie prof. dr. hab. Piotra Wcisło z Instytutu Fizyki UMK grant inwestycyjny w wysokości prawie 4 mln zł na budowę "Laboratorium nowych technologii kwantowych dla ultradokładnej realizacji jednostek miar nowego systemu SI".
Celem projektu jest stworzenie infrastruktury technologicznej, która pozwoli nie tylko utrzymać konkurencyjność polskiego ośrodka w dziedzinie metrologii na arenie międzynarodowej, ale również umożliwić mu przejęcie pozycji lidera w zakresie technologii kwantowych wykorzystywanych w metrologii ciśnienia, temperatury i ilości substancji – mówi prof. Piotr Wcisło.
Planowany układ eksperymentalny będzie łączył kilka kluczowych technologii niezbędnych do ultradokładnych pomiarów optycznych rezonansów molekularnych. Obejmą one m.in. technologie laserowe i fotoniczne, techniki wysokiej próżni oraz zaawansowane rozwiązania kriogeniczne.
- Sercem układu będzie kriogeniczny rezonator optyczny o bardzo wysokiej finezji, do którego precyzyjnie będą wprowadzane fotony. Precyzja ta będzie dotyczyła nie tylko ich położenia, ale przede wszystkim właściwości spektralnych. Częstotliwość światła laserowego będzie aktywnie i precyzyjnie stabilizowana względem częstotliwości podłużnych modów rezonatora - wyjaśnia prof. Wcisło.
Rozwiązanie to ma zapewnić nie tylko wysoką wydajność pozyskiwania danych pomiarowych, ale przede wszystkim umożliwić wykorzystanie technik spektroskopowych opartych na pomiarach dyspersyjnych. Pozwoli to na znacznie lepszą kontrolę systematycznych niepewności pomiarowych, które stanowią jedno z głównych ograniczeń ultradokładnej metrologii.
Więcej o badaniach zespołu prof. Piotra Wcisło
