Nauki przyrodnicze [2026-09-24]

Stomatologia UMK na swoim

— Marcin Behrendt

Cztery kondygnacje naziemne, ponad 4,6 tys. m kw. powierzchni użytkowej, strefa kliniczna, przestrzenie dydaktyczne i Centrum Egzaminów Testowych, a wszystko zaprojektowane, wybudowane i wyposażone w ciągu 14 miesięcy – w Bydgoszczy otwarto Uniwersyteckiego Centrum Stomatologii UMK.

Tegoroczna inauguracja roku akademickiego zbiega się w czasie z rozpoczęciem działalności nowoczesnego Uniwersyteckiego Centrum Stomatologii. – To spełnienie naszych marzeń. Wszystkim osobom zaangażowanym w ten projekt, który już się zapisał w historii budownictwa nie tylko medycznego, serdecznie dziękuję – mówił podczas czwartkowej uroczystości rektor UMK prof. dr hab. Andrzej Tretyn. – Teraz pozostaje nam czekać na pierwszych absolwentów stomatologii. Na pewno będą pożądani na rynku pracy, bo będą przygotowani do pracy przyszłości. Sztuczna inteligencja, drukarki 3D nie będą miały przed nimi tajemnic. Już sama rekrutacja pokazała, że jesteśmy dobrze postrzegani wśród maturzystów. O jedno miejsce ubiegało się 41 kandydatów. A ten budynek spowoduje, że w przyszłym roku padnie kolejny rekord.

Na otwarcie Centrum zlokalizowanego na terenie Szpitala Uniwersyteckiego nr 2 im. dr. Jana Biziela w Bydgoszczy przybyli m.in. rektorzy bydgoskich uczelni, naukowcy, parlamentarzyści oraz władze Bydgoszczy i województwa kujawsko-pomorskiego.

W budynku kształcić się będą m.in. stomatolodzy, stomatolodzy dziecięcy, ortodonci, radiolodzy, chirurdzy stomatologiczni, periodontolodzy i protetycy. Będą działać w nim specjalistyczne poradnie stomatologiczne, w tym pomoc nocna i świąteczna oraz diagnostyka radiologiczna wraz z tomografią. W obiekcie znajdą się przestrzenie dydaktyczne, a na najwyższej kondygnacji powstało zaawansowane Centrum Egzaminów Testowych z 142 stanowiskami komputerowymi, w tym dwoma dostosowanymi do potrzeb osób z niepełnosprawnością. Pozwoli to na przeprowadzanie egzaminów w warunkach maksymalnej standaryzacji i komfortu.

W październiku do Collegium Medicum Uniwersytetu Mikołaja Kopernia powrócą studenci trzeciego roku kierunku lekarsko-dentystycznego, na którym zaczną zajęcia praktyczne.

Uniwersyteckie Centrum Stomatologii zostało wyposażone w nowoczesny sprzęt do zajęć przedklinicznych w postaci unitów fantomowych oraz wirtualnych unitów haptycznych – informuje prof. dr hab. Paweł Burduk, pełnomocnik rektora ds. rozwoju kierunku lekarsko-dentystycznego. – Dodatkowo Centrum jest wyposażone w unity kliniczne służące dydaktyce, jak również leczeniu pacjentów z Bydgoszczy oraz regionu Kujaw i Pomorza. Jednostka dysponuje również nowoczesnym sprzętem diagnostycznym, ortodontycznym oraz służącym do wykonywania protetyki.

Unity fantomowe, nazywane również symulacyjnymi, to zaawansowane stanowiska dydaktyczne stosowane w kształceniu studentów stomatologii, które pozwalają na naukę zabiegów w warunkach przedklinicznych. Zestaw zawiera fotel, konsolę lekarską, oświetlenie oraz manekin z głową i wierną repliką ludzkiego uzębienia o twardości zbliżonej do naturalnych tkanek. Korzystając z wirtualnego unitu haptycznego student zakłada okulary 3D lub patrzy na trójwymiarowy ekran, widząc bardzo dokładny, cyfrowy model jamy ustnej, zębów oraz narzędzi (np. wiertła). Trzymana w dłoni końcówka (manipulator) stawia fizyczny opór, naśladując twardość prawdziwych tkanek. Podczas pracy student fizycznie czuje różnicę między twardym szkliwem, miękką zębiną próchnicową a pustą przestrzenią komory zęba. Natomiast unit kliniczny to zintegrowany, zaawansowany technologicznie system roboczy przeznaczony do wykonywania zabiegów stomatologicznych potocznie nazywany fotelem dentystycznym.

Budowa Uniwersyteckiego Centrum Stomatologii była wyzwaniem ze względu na bardzo ograniczony czas na jej realizację. Na zaprojektowanie, uzyskanie pozwolenia na budowę i wzniesienie obiektu wykonawca – spółka 3R Modular z Michałowic – miał tylko 14 miesięcy. Takie ramy czasowe wyznaczyło Ministerstwo Zdrowia dysponujące funduszami z Krajowego Planu Odbudowy. Umowę z firmą budowalną władze uczelni podpisały 7 maja 2025 r. – Mogło się to udać wyłącznie dzięki zastosowaniu unikalnej technologii – technologii modułowej – wyjaśniał inż. Łukasz Niedźwiecki, kierownik Działu Projektów Inwestycyjnych Collegium Medicum UMK. – W czasie kiedy ubiegaliśmy się o pozwolenie na budowę, w Ostrowcu Świętokrzyskim trwały już prace technologiczne nad stalową konstrukcją. W momencie kiedy powstały fundamenty, budynek w zasadzie był gotowy. Można powiedzieć, że został zbudowany w Ostrowcu Świętokrzyskim. Wykorzystaliśmy 104 moduły. Każdy z nich miał powierzchnię małego mieszkania, około 46 m kw.

Trudnym zadaniem była logistyka czyli transport modułów do Bydgoszczy. Prosto z ciężarówek trafiały na plac budowy, były układane jeden na drugim i skręcane śrubami. Budynek powstał w niecałe 20 dni. Nie jest połączony z fundamentem. Jego ciężar, blisko 2,5 tys. ton, powoduje, że konstrukcja jest stabilna.

Dodatkowym wyzwaniem była duża liczba instalacji – mówił inż. Łukasz Niedźwiecki. – Nowoczesne rozwiązania technologiczne wymagały ułożenia ponad 200 km kabli informatycznych, około 100 km kabli zasilających i kilkudziesięciu kilometrów przewodów wentylacyjnych. Budynek od momentu wbicia pierwszej łopaty do odbioru powstał w niecałe 10 miesięcy.

W zakres zamówienia weszło również wykonanie zagospodarowania terenu obejmującego m.in. parkingi, dojazdy, chodniki, elementy małej architektury oraz budowa niezbędnej infrastruktury technicznej.

Budowa Uniwersyteckiego Centrum Stomatologii kosztowała 68,7 mln zł, a jego wyposażenie kolejne 17, 6 mln zł - w sumie 86,3 mln zł. Przedsięwzięcie "Modernizacja i doposażenie bazy dydaktycznej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu Collegium Medicum im. L. Rydygiera w Bydgoszczy w związku ze zwiększeniem limitów przyjęć na studia medyczne" został dofinansowane 64 mln zł z Ministerstwa Zdrowia w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności.