Portal informacyjny
Życie kampusu
Naukowa podróż przez czas i przestrzeń
Od pól średniowiecznej Europy po odległe, niewidzialne zakątki kosmosu – kolejne spotkania Roku Popularyzacji Nauki na UMK zabiorą uczestników w dwie niezwykłe podróże przez historię bioróżnorodności i tajemnice masywnych protogwiazd. Wykłady odbędą się 4 listopada w Collegium Maximum.
Podczas pierwszego wykładu prof. dr hab. Adam Izdebski z Instytutu Studiów Zaawansowanych UMK przeniesie uczestników w czasie. Znajdziemy się pomiędzy klasztornymi posiadłościami z okresu panowania Karola Wielkiego, usłyszymy o wyludnionych po wybuchu Czarnej Śmierci wsiach Europy Zachodniej i omówimy krajobraz sprzed ostatniego zlodowacenia, kiedy nasz kontynent przemierzali wielcy roślinożercy. Wszystko po to, by przyjrzeć się bioróżnorodności, która w ostatnim czasie stała się słowem-kluczem opisującym "zdrową" przyrodę. Jej utrata, z którą mamy współcześnie do czynienia, jest istotnym powodem do obaw. Ale czy bioróżnorodność była zawsze tym samym? I czy ludzie zawsze mieli na nią negatywny wpływ?
O tym przekonają się uczestnicy wykładu prof. dr. hab. Adama Izdebskiego "Jak średniowieczni rolnicy zastąpili słonie i nosorożce w Europie – bioróżnorodność, którą tracimy", który odbędzie się 4 listopada o godz. 17:00 w Collegium Maximum.
O godz. 18:00 dr hab. Anna Bartkiewicz, prof. UMK z Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej zabierze uczestników w podróż przez galaktykę i dowiedzie, że niebo nie kończy się na tym, co widzimy gołym okiem lub przy pomocy teleskopu. Przez ostatnie dekady radioastronomia ujawniła niewidzialny wcześniej Wszechświat. Fale radiowe docierające z Kosmosu pozwalają zajrzeć tam, skąd nie dociera do nas światło.
32-metrowy radioteleskop UMK, który stoi w podtoruńskich Piwnicach, od ponad 20 lat zbiera sygnały związane z cząsteczkami metanolu uformowanymi wokół młodych, masywnych gwiazd. W gęstych obłokach gazu i pyłu tworzą się naturalne masery, czyli mikrofalowe odpowiedniki laserów. Dzięki nim można śledzić taniec materii wokół rodzących się protogwiazd w Drodze Mlecznej. Unikatowa baza danych toruńskiej anteny wskazuje na nieoczekiwane zjawiska zachodzące w ciągu tygodni, miesięcy i lat. Jest także podstawą badań z wykorzystaniem sieci interferometrycznych, czyli układów kilku teleskopów.
Podczas wykładu prof. Bartkiewicz pokaże mapy radiowe takich obszarów oraz astrometryczne pomiary o bardzo wysokiej czułości i precyzji, które wskazują na ruch metanolowych chmur. Goście będą mieli okazję zobaczyć mapy i widma z toruńskich obserwacji oraz dowiedzieć się, co z nich wynika: czy zrozumieliśmy już, jak rodzą się masywne gwiazdy w naszej Galaktyce?
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego ogłosiło rok 2026 Rokiem Popularyzacji Nauki. Inicjatywa ma na celu budowanie bliższych relacji między światem nauki a społeczeństwem, co wiąże się z podkreślaniem roli zdobywania rzetelnej wiedzy opartej na sprawdzonych informacjach oraz prowadzenia otwartego dialogu. W obchody tego roku aktywnie włącza się Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, który przygotowuje cykl otwartych spotkań, wykładów i wydarzeń popularyzujących naukę skierowanych do mieszkańców miasta i regionu. To okazja do rozmów o dynamicznie zmieniającym się współczesnym świecie oraz o odkryciach i przemianach z perspektywy różnych dziedzin nauki.
Więcej informacji na temat wydarzeń odbywających się w ramach Roku Popularyzacji Nauki na UMK można znaleźć na stronie. Wszystkie spotkania są transmitowane na kanale YouTube UMK TV.
